เตือนภัยงานระบบ! ทำไมจึง "ห้าม" เชื่อมท่อ PP-R ขนาด 160 มม. (6”) ด้วยวิธี Socket Fusion? มาตรฐานสากลไม่รองรับ...ทำให้เชื่อมไม่สมบูรณ์และรั่วในอนาคต

ในวงการก่อสร้างและงานระบบ ท่อ PP-R ได้รับความนิยมอย่างสูงด้วยคุณสมบัติที่ทนทานและเชื่อมต่อเป็นเนื้อเดียวกัน แต่หนึ่งในประเด็นที่ วิศวกรผู้ออกแบบ และ ผู้รับเหมา มักสับสน หรือได้รับคำแนะนำที่ผิดพลาด คือ “วิธีการติดตั้งท่อขนาดใหญ่” โดยเฉพาะขนาด 160 มม. (6”)

การเชื่อมท่อpprขนาดใหญ่

ปัจจุบันมีผู้จำหน่ายบางรายแนะนำให้ติดตั้งท่อขนาด 160 มม. ด้วยวิธี Socket Fusion (การเชื่อมแบบสอด) ซึ่งเป็นเรื่องที่น่ากังวลอย่างยิ่ง เพราะในทางวิศวกรรมแล้ว “ไม่มีมาตรฐานสากลใดๆ รองรับ จึงมีความเสี่ยงสูงมากที่จะเกิดการรั่วซึมได้ในอนาคต” 

Thai PP-R เจาะลึกข้อมูลทางเทคนิค อ้างอิงมาตรฐานระดับโลก ว่าทำไมคุณถึงต้องหยุดใช้วิธี Socket Fusion กับท่อไซส์ใหญ่นี้ และวิธีที่ถูกต้องคืออะไร

1. เปิดมาตรฐานโลก: ท่อไซส์ไหน ใช้ Socket Fusion ได้บ้าง?

จากการทบทวนมาตรฐานสากลด้านการเชื่อมท่อพลาสติกทั่วโลก พบข้อเท็จจริงที่ตรงกันว่า การเชื่อมแบบสอด (Socket Fusion) เหมาะสำหรับท่อขนาดเล็กถึงขนาดกลางเท่านั้น (D16 – D125 มม.)  โดยมีรายละเอียดดังนี้:

  • มาตรฐานเยอรมนี (DVS 2207-11): ระบุชัดเจนว่า Socket Fusion เหมาะกับท่อขนาดไม่เกิน 125 มม. เท่านั้น

  • มาตรฐานอเมริกา (ASTM F3722-24): สำหรับท่อขนาดใหญ่กว่าหรือเท่ากับ 160 มม. ระบุให้ใช้เฉพาะวิธี Butt Fusion (B.F.) หรือ Electrofusion (E.F.) เท่านั้น ไม่มีการกล่าวถึง หรืออ้างอิงมาตรฐานในการติดตั้งด้วย Socket Fusion เลย

  • มาตรฐาน ISO 15874:2013: ไม่มีการกำหนดค่าพารามิเตอร์ (Parameter) สำหรับการเชื่อม Socket Fusion ในท่อที่ใหญ่กว่า 125 มม.

  • ผู้ผลิตชั้นนำระดับโลก (เช่น Aquatherm): ระบุชัดเจนว่าท่อขนาด 160 – 355 มม. ต้องเชื่อมด้วย Butt-welding (Butt Fusion) เท่านั้น

สรุปชัดเจน: ณ ปัจจุบัน ไม่มีมาตรฐานสากลฉบับใดเลยที่รองรับการเชื่อม Socket Fusion สำหรับท่อ PP-R ขนาด 160 มม. (6”)

2. เจาะลึกทางเทคนิค: ความเสี่ยงเมื่อฝืนใช้ Socket Fusion กับท่อ 160 มม.

หากท่านยังคงใช้วิธี Socket Fusion กับท่อขนาด 160 มม. ท่านกำลังเผชิญกับความเสี่ยงดังต่อไปนี้:

การหลอมละลายไม่สมบูรณ์ (Incomplete Fusion)

ท่อขนาดใหญ่มีการถ่ายเทความร้อนที่ต้องใช้เวลานานและควบคุมยาก หากใช้หัวเชื่อมแบบสอด ความร้อนอาจกระจายไม่ทั่วถึง ทำให้เนื้อพลาสติกไม่หลอมเป็นเนื้อเดียวกันจริง 

เวลาในการประกอบท่อ (Changeover Time) ไม่ทัน ใช้ระยะเวลาเกินมาตรฐาน

นี่คือจุดตายสำคัญ! ตามมาตรฐาน DVS 2207-11 ช่วงเวลาที่ถอดท่อออกจากหัวความร้อนเพื่อนำมาสวมเข้าหากัน (Changeover time) จะต้องทำให้เสร็จภายในเวลาสั้นๆ (สูงสุดไม่เกิน 10 วินาที สำหรับท่อ 125 มม.)

  • สำหรับท่อขนาด 160 มม. ที่มีน้ำหนักมากและเส้นผ่านศูนย์กลางกว้าง การจะยกประคองและสวมท่อให้ได้ระนาบภายในเวลาไม่กี่วินาทีนั้น แทบจะเป็นไปไม่ได้ในทางปฏิบัติ
  • ผลที่ตามมาคือ พลาสติกเริ่มเย็นตัว (Cold Joint) ก่อนที่จะสวมเสร็จ ทำให้รอยเชื่อมไม่แข็งแรง เสี่ยงรั่ว หรือหลุดออกจากกันเมื่อเจอแรงดัน

หมดสิทธิ์การรับประกันทันที

หากเกิดความเสียหาย ผู้ผลิตจะไม่รับผิดชอบใดๆ ทั้งสิ้น เนื่องจากเป็นการติดตั้งที่ไม่ปฏิบัติตามมาตรฐานที่ถูกต้อง

3. ทางออกที่ถูกต้อง: วิธีติดตั้งท่อ PP-R 160 มม. (6”) ที่ถูกต้องปลอดภัย ติดตั้งเป็นเนื้อเดียวกัน ไม่มีวันรั่ว

สำหรับ ไทย พีพี-อาร์ และมาตรฐานสากล แนะนำวิธีการเชื่อมท่อขนาด 160 มม. ที่ถูกต้องเพียง 2 วิธี ดังนี้

วิธีที่ 1: Butt Fusion (การเชื่อมแบบชน) 

เป็นการเชื่อมหน้าที่ของท่อเข้าหากันโดยใช้ความร้อน ซึ่งเป็นวิธีมาตรฐานสำหรับท่อขนาดใหญ่ โดยอ้างอิงพารามิเตอร์ตามมาตรฐาน DVS 2207-11 ดังนี้:

ข้อมูลอ้างอิง

DVS 2207-11
  • อุณหภูมิหัวเชื่อม: 200 – 220 °C
  • ความหนาท่อ SDR 11 (PN20): ให้ความร้อน 135 – 206 | เวลาประกอบ 7 – 9 วินาที
  • ความหนาท่อ SDR 17.6 (PN10): ให้ความร้อน 81 – 135 | เวลาประกอบ 6 – 7 วินาที
  • เวลาเย็นตัว (Cooling time): 9.5 – 24 นาทีโดยประมาณขึ้นกับความหนาของท่อ

การติดตั้งท่อ PP-R ด้วยวิธี Butt Fusion

วิธีที่ 2: Electrofusion (E.F.)

การใช้ข้อต่อที่มีขดลวดความร้อนในตัว

  • ข้อดี: เหมาะกับงานซ่อมแซม หรือพื้นที่แคบที่ไม่สามารถตั้งเครื่อง Butt Fusion ได้
  • คุณภาพ: รอยเชื่อมมีความสม่ำเสมอสูงเพราะควบคุมด้วยระบบอัตโนมัติ

การติดตั้งท่อ PP-R ด้วยวิธี Electrofusion

บทสรุปสำหรับวิศวกรผู้ออกแบบ และผู้รับเหมา

การเลือกวิธีการติดตั้งที่ถูกต้องคือหัวใจสำคัญของความปลอดภัยและความคุ้มค่าในระยะยาว สำหรับท่อ PP-R ขนาด 160 มม. “โปรดหลีกเลี่ยงวิธี Socket Fusion โดยเด็ดขาด” เพราะนอกจากจะไม่มีมาตรฐานรองรับแล้ว ยังเสี่ยงต่อการรั่วซึม แตก บวม และถูกปฏิเสธการรับประกัน

เพื่อให้โครงการของท่านได้มาตรฐานสากล ควรระบุในสเปก (Specification) ให้ชัดเจนว่าใช้การเชื่อมแบบ  Butt Fusion หรือ Electrofusion เท่านั้น

สนใจข้อมูลเทคนิคเพิ่มเติม หรือต้องการคำปรึกษาเรื่องการติดตั้งท่อ PP-R ขนาดใหญ่ ติดต่อทีมงานผู้เชี่ยวชาญจาก Thai PP-R ได้ทันที

ข้อมูลอ้างอิงจาก: เอกสารชี้แจงทางเทคนิค เรื่อง การเชื่อมท่อ PP-R ขนาด 160 มม., DVS 2207-11, ASTM F3722-24, ISO 15874:2013

ท่อน้ำ ไทย พีพี-อาร์ ใส่ใจในทุกรายละเอียด

ขอข้อมูลเพิ่มเติมได้ที่ https://www.thaippr.com/

Facebook : https://www.facebook.com/thaippr

แอดไลน์ Line : @thaippr

โทร: 0 2634 9981-4